Deze 24 december vieren we dat 75 jaar geleden Joost Swarte werd geboren in Heemstede.
Hopelijk heb je een leuke verjaardag (gehad) en kunnen we allemaal ook nog lang van je ongeëvenaarde werk genieten.
In overdenkingen rond ouder worden en een mijlpaal verjaardag als deze kwam het vergankelijke van het leven voorbij. Voor een passende afbeelding van Swarte hierbij heb ik gekozen voor deze serie voor The New Yorker uit 2015. Deze is recent uitgebracht in druk en heb ik laten inlijsten door Han Prins Kunstcentrum in Haarlem.
Het geeft een beeld rond de evolutie van de mens. We worden steeds ouder en technologie steeds slimmer, maar worden we ooit vervangen door een robot? Dan zouden we voor eeuwig van het werk in de stijl van Swarte kunnen genieten. Voor fans klinkt dat wellicht aantrekkelijk, voor verzamelaars minder.
Voor schrijvers is er een serieuze robotisering doorgebroken met het ChatGPT programma. Toen vroeg ik me af, zal zo'n AI voor tekenaars ook ooit komen en Joost kunnen opvolgen?
Ik vroeg eerst aan ChatGPT "Waarom is Joost Swarte zo'n ongeëvenaarde tekenaar?"
Het antwoord dat het programma schreef was "Joost Swarte is een Nederlands tekenaar en ontwerper die bekend is om zijn stijlvolle en kenmerkende tekenwerk. Hij is een van de pioniers van de Nederlandse strip en heeft een lange carrière opgebouwd als tekenaar en ontwerper van strips, boeken, affiches en andere visuele media. Swarte heeft een unieke stijl ontwikkeld die gekenmerkt wordt door zijn gebruik van zwart-wit illustraties, strakke lijnen en geometrische vormen. Hij is ook bekend om zijn gebruik van humor en satire in zijn werk, wat hem een groot publiek heeft opgeleverd in binnen- en buitenland. Swarte is daarom een ongeëvenaarde tekenaar omdat hij een uniek visueel taalgebruik heeft ontwikkeld en omdat hij een lange en succesvolle carrière heeft opgebouwd als tekenaar en ontwerper."
Daar zijn we het uiteraard mee eens, klinkt ook wel een beetje als een open deur als je wat internet pagina's samenvoegt, maar toch knap en binnen 1 minuut geschreven. Toen stelde ik maar de gewaagde vraag "Kan Joost Swarte als tekenaar ook vervangen worden door een AI?" en kreeg ik het volgende antwoord:
"Het is mogelijk dat een AI in staat zou kunnen zijn om bepaalde aspecten van het werk van Joost Swarte te imiteren of te emuleren, zoals het tekenen van geometrische vormen of het maken van zwart-wit illustraties. Echter, het is onwaarschijnlijk dat een AI op dit moment in staat zou zijn om het unieke visuele taalgebruik en de artistieke visie van Swarte te reproduceren. Bovendien heeft Swarte een lange carrière opgebouwd en een indrukwekkende oeuvre gecreëerd, wat het moeilijk zou maken voor een AI om dit werk te vervangen of te evenaren.
Het is belangrijk om te onthouden dat kunstenaars, waaronder tekenaars, meer zijn dan alleen hun technische vaardigheden. Ze brengen ook hun eigen persoonlijke visie, emoties en ervaringen in hun werk, wat het onmogelijk maakt om hun werk volledig te vervangen door een AI of andere technologie. AI kan een handig hulpmiddel zijn voor kunstenaars, maar het kan nooit de creativiteit, het talent en de unieke visie van een menselijke kunstenaar vervangen."
De tijd dat kunstenaars vervangen kunnen worden door robots komt misschien nooit, misschien wel. In ieder geval zal het nog een tijd duren. En hopelijk kunnen we nog zo lang mogelijk van Joost zijn eigen creativiteit blijven genieten. Proost!
De Nederlander wordt in dit artikel geroemd om zijn introductie van de klare lijn, zelfs in het Nederlands genoemd in het artikel.
Volgens de woorden van de jury van bd Boum is Swarte geen striptekenaar, maar bouwkundige: “Als we deze briljante duizendpoot een kwalificatie zouden moeten geven, dan zou die van stedenbouwkundige meteen in ons opkomen. Joost Swarte is grappig, vrijgevig, geeft vorm en is ingenieur. Alles is gebouwd, uitgedacht".
(via een tip van YK. Tips over nieuws rond Swarte zijn altijd welkom via deze site)
Ronde 1, voor Sinterklaas, bestellen voor 16 november en verstuurd of ophalen op 29 november
Ronde 2, voor Kerst, bestellen voor 7 december en verstuurd of ophalen op 19 december.
Er zijn 3 ontwerpen, 2 bekende en deze nieuwe 'het Colbert', en te verkrijgen als t-shirts, sweaters, hoodies, tassen, kids hoodies, sokken, muts en een slabbetje te koop, in 4 verschillende kleuren. Snel bestellen dus maar!
‘Het is van meet af aan het idee geweest dat die ruimte-eenheden geschikt zouden zijn voor een andere invulling. Dat is de gedachte van het structuralisme, dat je iets maakt wat zich leent om op verschillende manieren gebruikt te worden.’
Stichting JURA Film Theater & Debat maakte een documentaire over het leven van Hertzberger en over zijn poging om dit iconische gebouw, jarenlang een schoolvoorbeeld in de architectuur, te behouden.
En Joost Swarte maakt deze tekening, als combinatie van de twee H's van Herman Hertzberger gecombineerd met het ontwerp van het gebouw en een aantal mensen die onderzoeken wat ze er toch mee moeten doen.
In deze recensie van Edwin Hofman over het boek en Donkers schrijft hij "Zo is Forty Tracks een kleurrijke en doorleefde portrettengalerij, geschreven vanuit de belevingswereld van Jan Donkers. Een galerij met veel aandacht voor muzikanten uit Noord-Amerika, het continent dat het muziekhart van Donkers al vroeg stal en dat hem ertoe bewoog om – meer dan de meeste andere journalisten – het avontuur op te zoeken."
Klein voorproefje uit het boek:
Joost maakte deze tekening van 2 gelukkig gehuwden die toch crashen. Onomatopee is een soort klanknabootsing.
Irene schrijft zelf: "We hebben het over hoe een illustrator komt tot het ontwerpen van gebouwen en een bril, wat de gemene deler is van al zijn werken, over hoe hij tot zijn klare lijn stijl gekomen is, hoe hij altijd bedenkt hoe de lezer of gebruiker zijn werk zal zien, hoe hij begint te werken als hij een opdracht krijgt (en zo regelmatig iets anders maakt dan wat aanvankelijk gevraagd werd), timmermansperspectief en het tekenen zelf (zijn materialen en werkwijze).
Ook hebben we het over zijn inkomen, wat The New Yorker voor een omslag betaalt, hoe hij bij opdrachten met een klein budget tóch zorgt voor wat extra inkomen, ondernemen, Facebook en boodschappenbriefjes."
Op de foto, dank aan Teylers,
krijgt Joost van Theo Jonckbloedt, partner van de vorig jaar overleden
Henk Vijn, en zijn dochter Flora Vijn, de prijs overhandigt. Hieronder het uitgebreide interview in het HD.
